طبق گزارش پزشک قانونی، تلفات حوادث رانندگی در سال ۱۴۰۱،
حدود ۱۹ هزار و ۴۹۰ نفر و در سال ۱۴۰۲ حدود ۲۰ هزار و ۴۵ نفر بوده است. در ۹ ماهه
سال جاری، تعداد نفرات جان باخته بر اثر تصادفات ۱۴ هزار و ۹۴۵ نفر اعلام شده که این
آمار ۹ ماهه سال جاری، نزدیکی میکند با آمار تلفات حوادث رانندگی یک سال تمام در
سال ۱۳۹۵ که ۱۵هزار و ۹۳۲ نفر بر اثر تصادفات کشته شده اند.
تلفاتی که در جادهها به دلایل مختلف از جمله کیفیت نامطلوب
خودروها، فرسودگی و قدیمی بودن آنها، جادهها و دیگر عوامل که به آن در ادامه خواهیم
پرداخت، نزدیکی میکند با تعداد نفراتی که در حوادث طبیعی زلزله جان خودشان را از
دست دادند. در زلزله بم سال ۱۳۸۲ حدود ۳۴ هزار نفر، زلزله رودبار و منجیل در سال
۱۳۶۹، حدود ۳۵ هزار نفر و زلزله طبس در سال ۱۳۵۷ حدود ۲۰ هزار نفر کشته به همراه
داشت.
آمار تصادفات در حالی با قربانیان زلزلههای مرگبار در کشور
برابری میکند که زلزله به عنوان بلای طبیعی قابل پیشگیری نیست. هر چند میتوان
خسارت آن را کاهش داد؛ اما تصادفات و سوانح جادهای با آموزش و اقدامات کنترلی و
حتی قضایی قابل پیشگیری است. به عبارتی نمیتوان جلوی حوادث طبیعی را گرفت، اما
برای حوادث رانندگی میشود تدابیر پیشگیرانه و موثر را در نظر گرفت تا این آمار
وحشتناک را کاهشی کرد. مطابق با آمار سال ۱۴۰۲، ایران هر سال به اندازه تلفات جانی
زلزله طبس و هر ۱.۵ سال به اندازه زلزلههای بم یا رودبار و منجیل در تصادفات
رانندگی کشته میدهد. هر کس که به جانهای از دست رفته و خانوادههای داغدار آنان
بیاندیشد حتما تایید میکند که این عدد به خودیِ خود بسیار زیاد است و باید برای
جلوگیری از مرگ تکتکِ آنان برنامه ریخت و تلاش کرد.
آمار کشته شدگان حوادث رانندگی در سال
۱۴۰۲
همان طور که گفته شد، در سال ۱۴۰۲، بیش از ۲۰ هزار نفر در
حوادث رانندگی جان خود را از دست دادند. از این آمار ترسناک، ۱۵ هزار و ۸۵۴ نفر
مرد و ۴ هزار و ۱۹۱ نفر زن بودند. در این سال ۳۹۱ هزار و ۶۹ نفر نیز در تصادفات
مصدوم شدند و به مراکز پزشکی قانونی مراجعه کردند. تعداد مصدومان تصادفات سال ۱۴۰۲
نیز نسبت به سال قبل از آن (۱۴۰۱)، ۵.۹
درصد بیشتر بود.
طبق بررسی آمارهای مربوط به حوادث رانندگی در دهه ۹۰، تعداد
کشتههای تصادفات از سال ۱۳۹۱، به کمتر از ۲۰ هزار نفر و در برخی موارد به ۱۵ هزار
کشته در سال رسیده بود. اما متاسفانه در سال۱۴۰۲ با ثبت ۲۰ هزار و ۴۵ کشته در
حوادث رانندگی، پس از گذشت ۱۱ سال آمار تلفات تصادفات، مجدد از مرز ۲۰ هزار نفر
عبور کرد. این درحالی است که از سال ۱۳۹۱ تا پایان ۱۴۰۱ آمار کشتههای تصادفات
همواره کمتر از ۲۰ هزار نفر بود.
در این سال ۱۳ هزار و ۷۷۰ نفر در محورهای برون شهری، ۴ هزار
و ۹۳۰ نفر در مسیرهای درون شهری، یکهزار و ۱۲۰ نفر در مسیرهای روستایی و مابقی
کشتهها نیز در سایر مسیرها جان خود را از دست دادهاند. در سال ۱۴۰۲، بیشترین
آمار تلفات تصادفات به ترتیب در استان های فارس با یکهزار و ۶۱۴ مورد فوتی، تهران
با یکهزار و ۴۴۹ مورد فوتی و سیستان و بلوچستان با یکهزار و ۴۳۶ مورد فوتی بود.
کمترین آمار تلفات نیز در استان های ایلام با ۱۷۳ مورد فوتی، کهگیلویه و بویراحمد
با ۲۲۴ مورد فوتی و اردبیل با ۲۴۳ مورد فوتی ثبت شده است.
حدود ۲۰ هزار نفر، تلفات سالیانه سوانح
رانندگی در ایران
سردار تیمور حسینی رئیس پلیس راهور فراجا، در آبان سال جاری
به مناسبت روز جهانی یادواره قربانیان حوادث رانندگی گفت: سالانه حدود ۲۰ هزار نفر
در سوانح رانندگی در ایران جان خود را از دست میدهند. بالغ بر ۳۹۱ هزار نفر دیگر
نیز دچار مصدومیتهای شدید میشوند. این آمار نه تنها از نظر انسانی فاجعهبار
است، بلکه از لحاظ اقتصادی و اجتماعی نیز آثار جبرانناپذیری به همراه دارد. بررسیها
نشان میدهد که عوامل متعددی از جمله تخلفات رانندگی، وضعیت نامناسب جادهها، نقص
فنی خودروها و حتی شرایط اجتماعی و اقتصادی میتوانند در بروز این حوادث نقش داشته
باشند.
رئیس پلیس راهور فراجا بیان کرد که در هر شبانه روز ۲ میلیون
و ۱۰۰ تردد در جادههای کشور اتفاق میوفتد که با توجه به این میزان ترددهای بسیار،
نیازمند تغییر رویکرد برای نظارت بر ترافیک جادهها هستیم و حدود ۷۰ درصد
جانباختگان تصادف، ناشی از تصادفات جادههای کشور است.
سردار حسینی همچنین در خصوص تغییرات در نرخ جریمهها و تأثیر
آن بر کاهش تصادفات نیز اظهار کرد: با وجود افزایش نرخ جریمهها، هیچ تغییر محسوس
و قابل توجهی در کاهش تصادفات مشاهده نکردهایم. این امر نشان میدهد که صرفاً تغییرات
در نرخ جریمهها به تنهایی نمیتواند باعث کاهش حوادث ترافیکی شود و برای این
منظور باید مجموعهای از اقدامات فرهنگی، آموزشی، نظارتی و زیرساختی به طور همزمان
به کار گرفته شود. برای بهبود وضعیت ترافیک و کاهش تلفات انسانی و مالی، باید همه
توان کشور در جهت انجام اقدامات عملی و پایدار در این حوزه متمرکز شود.
از جمله پیشنهادات
سردار حسینی برای دستگاههای مختلف، اصلاح زیرساختهای شهری و راهنمایی رانندگی،
تقویت زیرساختهای پزشکی و اورژانس جادهای، ارتقای کیفیت جادهها و نقاط حادثهخیز،
نظارت بر تولید خودروهای ایمن، ایجاد برنامههای ملی و بلندمدت برای کاهش تلفات رانندگی،
راهاندازی کمپینهای ملی آگاهیبخشی و ضرورت همافزایی برای کاهش تصادفات است.
عید نوروز، پر تلفات ترین ایام سال در
حوادث رانندگی
ایام عید نوروز، پر تردد ترین ایام در طول سال در جادههای
کشور است. آمارهایی که از تعداد تصادفات و شمار قربانیان حوادث رانندگی منتشر میشود
نگران کننده است. در این ایام چندین دستگاه از جمله پلیس، راهداری، هلال احمر،
اورژانس و ... از نظارت پلیس راهور تا آمادگی عوامل امدادی، همگی بسیج میشوند تا
با اجرای طرح نوروزی تمام اقدامات و امکانات خود را برای کاهش حوادث انجام بدهند.
اما همچنان هر ساله شاهد آمار قابل توجهی از جانباختگان حوادث تصادفات هستیم. این
آمار بسیار نگران کننده است. تصادفات علاوه بر گرفتن جان افراد که کانون گرم
خانوادهای را سرد و بیروح میکند، بسیاری
از شهروندان را برای همیشه با آسیبهای جسمی جبران ناپذیر زمین گیر میکند و همچنین
خسارات مالی بسیاری را برای شهروندان و کشور به همراه دارد.
بر اساس آماری که سازمان پزشکی قانونی در اختیار ایسنا قرار
داده است، در ۱۰ سال اخیر، یعنی از سال ۱۳۹۳ تا سال۱۴۰۲، تعداد کشته شدگان تصادف
در تعطیلات نوروزی، به ترتیب ۱۰۸۴، ۹۶۸، ۹۶۴، ۸۷۴، ۱۰۳۴، ۹۱۴، ۵۳۴، ۱۰۸۰، ۱۱۴۶ و
۱۲۱۷ نفر بوده است. در مجموع در این ۱۰ سال، ۹ هزار و ۸۱۵ نفر در ایام نوروز بر
اثر تصادفات جان خود را از دست دادهاند.
نوروز سال ۱۴۰۱ را هم میتوان پس از سال ۱۴۰۲ دومین نوروز
دارای بیشترین تعداد جانباخته حوادث رانندگی در ۱۰ سال اخیر دانست. در سال ۱۴۰۱
همانطور که گفته شد، ۱۱۴۶ نفر در تصادفات جان خود را از دست دادند. این سال افزایش
۱۱ درصدی نسبت به نوروز ۱۴۰۰ داشته است. سال ۱۴۰۲ هم با ۱۲۱۷ کشته از دوسال پیش، پیشی
گرفته بود.
در عید نوروز ۱۴۰۳، آمار اولیه تصادفات از سوی رئیس مرکز
اطلاعات و کنترل ترافیک پلیس راهور فراجا در طرح نوروزی پلیس در جادههای کشور از
۲۴ اسفندماه تا ۱۴ فروردین ۱۴۰۳، ۸۱۳ کشته و ۲۱ هزار و ۴۴۱ نفر مصدوم اعلام شد. در
طول اجرای این طرح حدود ۱۰۰ هزار تصادف رانندگی رخ داده بود که از بین این ۱۰۰
هزار تصادف، ۶۶۷ مورد تصادفاتی بود که منجر به فوت شد.
